Ieder jaar rond deze tijd vertelt mijn vader hetzelfde verhaal over mij: “Ik weet nog goed hoe hij daar zat.”, zegt hij dan. “Zes of zeven jaar was hij. Hij zat tegen de kast en durfde niks te zeggen tegen Sinterklaas, terwijl hij toen toch echt wel wist dat de Sint niet bestaat.” Ik schaamde me altijd voor mijn gedrag van toen, totdat ik het beter heb leren begrijpen. Nu weet ik dat mijn gedrag van toen alles te maken had met “conformiteit” die voort kwam uit de sociale druk die ik ervoer op dat moment. Het was namelijk zo, dat iedereen in de kamer net deed alsof Sinterklaas echt was. Wie was ik dan om daar tegen in te gaan? Het had dus niks te maken met het door elkaar halen van fantasie en werkelijkheid. Daar was ik al veel te oud voor. Ik paste me gewoon weg aan naar de mening van de meerderheid.
Dit sociaal psychologisch princiepe is algemeen aanvaard en duidelijk aangetoond middels het Asch experiment. Het heet daarom ook wel het Asch effekt. Voor verdere info zoekt u via Google op conformity + asch.